Abortuscijfer daalt. Wereldwijd

Wereldwijd daalt het abortuscijfer, het snelst in rijke landen. Toegang tot betrouwbare en betaalbare voorbehoedsmiddelen blijkt de belangrijkste reden.

door Marga van Zundert

Het percentage vrouwen dat ongewenst zwanger is, daalt gestaag wereldwijd. In 1994 werden 74 van de duizend vrouwen tussen de 15-44 jaar ongewenst zwanger, in 2014 was dat gedaald tot 62. Circa de helft van de ongewenst zwangere vrouwen kiest voor afbreking van de zwangerschap, dat percentage is al decennialang stabiel. Het resulteerde in 1990-1994 in 40 abortussen* per duizend vrouwen wereldwijd, dat cijfer daalde naar 35 in 2010-2014. Dat blijkt uit onderzoek van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en het Amerikaanse Guttmacher Instituut. Recentere cijfers ontbreken nog; het kost veel tijd betrouwbare cijfers rondom abortus te verzamelen. Ondanks een afname in abortuscijfer, steeg het totale aantal zwangerschapsonderbrekingen afgelopen jaren nog tot 58 miljoen door de groeiende wereldbevolking.

Arm versus rijk

Het abortuscijfer neemt veel sneller af in ontwikkelde landen dan in de ‘global south’. In de rijke landen halveerde het abortuscijfer bijna in de afgelopen 25 jaar, terwijl in armere landen het met een paar procent afnam.  Het abortuscijfer is vooral laag in landen waar voorbehoedsmiddelen beschikbaar zijn, geaccepteerd worden en ook betaalbaar zijn, en waar abortus al langere tijd is toegestaan. Zwitserland scoort het laagste cijfer (5 per duizend vrouwen), gevolgd door landen als België, Singapore, Finland, Slowakije en ook Nederland. Pakistan heeft wereldwijd het hoogste abortuscijfer: circa 50. Het is een schatting want in het land is abortus enkel toegestaan als het leven van een vrouw in groot gevaar is. Veruit de meeste abortussen in Pakistan vinden in het geheim plaats. Voorbehoedsmiddelen zijn er lastig verkrijgbaar en zeker vrouwen worden niet geacht ze te kopen. Reclame maken voor condooms of pil is verboden en voor de meeste gezinnen zijn ze sowieso te duur.

Nederland

In Nederland ligt het abortuscijfer sinds 2002 stabiel laag, rond de 8,7. In 2017, het laatste jaar waarvoor officiële cijfers beschikbaar zijn, lag het abortuscijfer op 8,6. In totaal gaat het in Nederland jaarlijks om 30.000 zwangerschapsonderbrekingen. Meer dan de helft (53%) vindt plaats in de eerste zeven weken van de zwangerschap meestal met de ‘abortuspil’. Een op de vijf abortussen is een ‘late’ abortus (na 13 weken). Een kwart daarvan gebeurt na een prenataal onderzoek waarbij een afwijking is geconstateerd. Het aantal afgebroken tienerzwangerschappen in Nederland blijft dalen en ligt iets onder de 3.000 per jaar.

Meer dan de helft van alle vrouwen woont in landen waar abortus (vrijwel) verboden is. Toch vindt daar ook de meerderheid van abortussen plaats. Een wettelijk verbod blijkt abortus niet te stoppen maar duwt zwangerschapsonderbreking de illegaliteit in. Of vrouwen reizen naar het buitenland. Het aantal vrouwen dat abortus onderging in het katholieke Malta met strikte anti-abortuswetgeving ligt bijvoorbeeld niet lager dan gemiddeld in Europa.

Taboe doorbreken

Jaarlijks vinden wereldwijd meer dan 25 miljoen illegale en vaak gevaarlijke abortussen plaats. En dat kost elke dag 130 vrouwen het leven, aldus de WHO. Meer dan zeven miljoen vrouwen per jaar hebben behandeld nodig voor complicaties van een illegale abortus. En vanwege het taboe krijgen naar schatting bijna evenveel vrouwen zelfs deze zorg niet. Landen die de afgelopen jaren abortus gingen toestaan, zoals Mozambique in 20114 en Uruguay in 2012, besloten daartoe vooral om sterfte onder zwangere vrouwen tegen te gaan. Illegale abortus was in beide landen de belangrijkste doodsoorzaak. Mozambique en Uruguay volgden het voorbeeld van Zuid-Afrika, waar toen in 1997 abortus legaal werd, het aantal sterfgevallen onder zwangere vrouwen met negentig procent daalde.

*We hanteren hier de meest gebruikte definitie voor abortus: zwangerschapsonderbreking door medicatie (combinatiepil, ook wel ‘abortuspil’ genoemd), curettage of dilatatie. Gebruik van de ‘morning-afterpil’ wordt niet meegenomen.

Terug naar de vorige pagina

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten