Brazilië plant nieuw regenwoud

amazon-river-889x59173 miljoen bomen zullen binnenkort worden geplant in het Braziliaanse Amazonegebied. Dat is één boom op drie Brazilianen. Het Amazoneregenwoud, het grootste regenwoud ter wereld, krijgt er op die manier maar liefst 30.000 voetbalvelden, ofwel 70.000 hectare aan bomen bij. Het is een eerste stap in de ambitieuze plannen van het Zuid-Amerikaanse land: het wil tegen 2030 twaalf miljoen hectare aan bomen hebben geplant.

Rockfestival

Het zes jaar durende monsterproject wordt geleid door de Amerikaanse natuurbeschermingsorganisatie Conservation International. Dit doet ze in samenwerking met andere internationale natuurbeschermingsorganisaties en de Braziliaanse regering. Ook de Brazilianen zelf droegen hun steentje bij. Festivalgangers die een ticket kochten voor een groot rockfestival in Rio de Janeiro financierden mee. Dat deden ze door het kopen van tickets waarvan een deel naar het project ging.

Het Amazoneregenwoud is goed voor twintig procent van alle zuurstof op de wereld. Ook is ze de thuisbasis van verschillende inheemse gemeenschappen en herbergt ze een immense variëteit aan biodiversiteit. Uit recent onderzoek blijkt dat er alleen in 2014-2015 al 381 nieuwe soorten zijn ontdekt.

Zaaien in plaats van planten

Het herbebossingsproject bestaat uit het zaaien van nieuwe bomen. Middels de zogenaamde ‘muvuca-strategie’ (dat in het Portugees ‘veel mensen op een kleine plaats’ betekent) zullen de zaden van meer dan 200 inheemse bossoorten over een vierkante meter ontbost land worden uitgezaaid. Zo ontstaat een natuurlijke selectie en krijgen de zwakkere planten geen kans.

Uit eerder onderzoek bleek dat meer dan negentig procent van de inheemse boomsoorten die geplant werden, op die manier ontkiemden. Bovendien waren de bomen die overleefden veerkrachtig en geschikt om tot zes maanden zonder regen te overleven.

Intensiveren in plaats van landuitbreiding

Hoewel het plan indrukwekkend is, is het bij lange na niet het grootste herbebossingsproject ter wereld. In juli 2016 plantten 800.000 mensen in het Indiase Uttar Pradesh vijftig miljoen bomen in slechts 24 uur. Met deze stunt wil India haar toezegging aan de akkoorden van Parijs benadrukken. De Indiase overheid is van plan om in 2030 twaalf procent van India te herbebossen. Ook de Grote Groene Muur die in Afrika wordt aangelegd, is vooralsnog groter van omvang. Maar ’s werelds grootste herbebossingsprogramma is de China’s Grain-for-Green effort; hier zal maar liefst 69,2 miljoen hectare aan bosgrond in ere worden hersteld.

Critici zoals de wetenschappers van het Amerikaanse Breakthrough Institute, waarschuwen dat we ons moeten blijven concentreren op de diepere oorzaken van ontbossing. Net als in de meeste tropische bosgebieden is landbouwuitbreiding in de Amazone, of het nu om akkerland of weiland is, de grootste drijvende kracht achter ontbossing. Herbebossing zou in een aantal gevallen alleen maar leiden tot ontbossing ergens anders; er is nu eenmaal veel land nodig om te verbouwen of om vee op te laten grazen. Om dat te voorkomen, moet serieus worden nagedacht over de beste manier om de landbouwproductie op een ecologisch en sociaal duurzame manier te intensiveren.