Hierom wordt Afrika democratischer

Het zouden spannende tijden worden, als de inwoners van Sierra Leone naar de stembus gingen, zo voorspelden deskundigen. Maar rellen bleven uit, zowel tijdens de eerste ronde op 7 maart als de tweede op 31 maart. Ondanks wat ‘verbaal geweld en sporadische opstootjes’ zeggen internationale waarnemers tevreden te zijn met het verloop van deze vreedzame verkiezingen.

Door Marianne Lamers

Meer dan tweeënhalf miljoen Sierra-Leoners gingen in maart naar de stembus; een opkomst van maar liefst 81 procent. Oppositieleider Julius Maada Bio won uiteindelijk. Even was het nog spannend of zijn tegenstander Samura Kamara, de voormalige minister van Buitenlandse Zaken, de uitslag zou aanvechten, maar die lijkt zich nu toch neer te leggen bij het resultaat.

Oud-militair Maada Bio komt aan het hoofd te staan van een natie in crisis. Sierra Leone was één van de landen die het zwaarst getroffen is door de ebola-uitbraak tussen 2014 en 2016. Ook vinden er in het land regelmatig aardverschuivingen plaats, als gevolg van te snelle ontbossing.

Afrika wordt democratischer

Sierra Leone is niet het enige land in Afrika waar verkiezingen vreedzaam verlopen. De meeste landen organiseren tegenwoordig verkiezingen en steeds vaker wordt de macht vreedzaam overgedragen. Een belangrijk voorbeeld is het immense en lange tijd dictatoriaal geregeerde Nigeria, waar de regering in 2015 de macht soepel overdroeg aan de oppositie. In 2016 vonden ook in Ghana, Zambia en Liberia goed georganiseerde, vreedzame verkiezingen plaats. Dat gold in 2017 voor Rwanda en Angola en afgelopen maand ook voor Ethiopië.

Verkiezingen verlopen niet alleen vreedzamer, Afrika wordt ook democratischer. Volgens de zogenaamde Ibrahim Index of African Governance (IIAG) zijn in de afgelopen tien jaar veertig van de 54 Afrikaanse landen erop vooruit gegaan wat betreft goed bestuur.

Vrijheid stevig gegroeid

In de afgelopen vijf jaar zijn er achttien hiervan – een derde van de landen van het continent en goed voor 58 procent van alle Afrikanen – erin geslaagd hun vooruitgang te versnellen. Hieronder vallen onder meer Ivoorkust, Marokko, Namibië, Nigeria en Senegal. Wel benadrukken de onderzoekers van de index dat extra inzet nodig is, omdat de vooruitgang wat betreft goed bestuur minder snel gaat dan vijf jaar geleden.

Vergeleken met dertig jaar geleden is de vooruitgang nog beter te zien: honderden miljoenen Afrikanen zijn nu een heel stuk beter af dan in de jaren tachtig, toen dictaturen nog de norm waren. Vrijheid en democratie zijn de afgelopen decennia stevig gegroeid. Sinds de millenniumwisseling is het aantal ‘staatsgrepen van binnenuit’ fors gedaald.