Met 10,9 miljard mensen in 2100 kan de wereld er beter voorstaan

In 2100 lopen op de aarde 10,9 miljard mensen rond. Dat is de nieuwe prognose van de Verenigde Naties. En vandaag zijn we al met 7,7 miljard mensen. Wanneer deze prognoses kloppen, dan komen er dus nog 3,2 miljard mensen bij.

Door Ralf Bodelier

Velen maken zich grote zorgen. Waar halen we het voedsel vandaan om die 10,9 miljard te voeden? Wat betekenen 10,9 miljard mensen voor de opwarming van het klimaat en de belasting van onze biodiversiteit? Waar wordt iedereen gehuisvest? En hoe moet het verder, ná 2100? De dertigers en veertigers van vandaag zullen de 22e eeuw niet meer meemaken, maar hun kleinkinderen wel. Hoe zal hun leven eruit zien? Twee antwoorden.

Terug naar de geschiedenis
Eén: het is goed om de groeiende wereldbevolking te bekijken vanuit een historisch perspectief. In de kómende 81 jaar komen er dus nog eens 3,2 miljard monden bij en dat is zonder meer veel. Maar in de áfgelopen 81 kwamen er 5,4 miljard mensen bij. Zo bekeken is de uitdaging niet toe-, maar afgenomen. 81 jaar geleden, in 1938, stond een wereldbevolking van 2,3 miljard mensen voor de enorme opgave om een bevolkingsgroei op te vangen van 234 procent. Vandaag staat een wereldbevolking van 7,7 miljard mensen voor de meer bescheiden opgave om nog eens 41 procent aan bevolkingsgroei op te vangen.

Op dit moment voorziet de VN dus een bevolkingsgroei tot 10,9 miljard in 2100, maar vier jaar geleden lag die prognose op 11,2 miljard. En nog maar vijf jaar geleden, voorzag de VN een toename tot 12,3 miljard. De Verenigde Naties stellen hun projecties dus naar beneden toe bij, want wereldwijd daalt het aantal kinderen per vrouw een stuk sneller dan verwacht. Het Verenigd Koninkrijk bracht tussen 1815 en 1910 het aantal kinderen per vrouw omlaag van zes naar drie. De Britten deden er toen maar liefst 85 jaar over. In Iran ging het van 1986 tot 1996 heel wat sneller. Daar zakte het aantal kinderen per vrouw van zes naar drie in amper 10 jaar tijd.

In 1964  kregen vrouwen wereldwijd gemiddeld nog meer dan vijf kinderen. Vandaag is dat aantal gehalveerd tot 2,4 kinderen per vrouw en zijn we op weg naar de 2,1. Dat is het aantal kinderen per vrouw waarbij de bevolkingsgroei stabiliseert. Hoewel het lastig is om ver vooruit te kijken, valt te verwachten dat de wereldbevolking na 2100 niet meer zal groeien. Waarschijnlijk stabiliseert zij of begint ze weer te krimpen. In alle rijke landen is die trend inmiddels ingezet.

Beter dan ooit
Twéé: World’s Best News wijst er doorlopend op dat het leven van de meeste mensen wereldwijd enorm is verbeterd. Ten opzichte van 1938 is er veel minder armoede, veel minder moeder- en kindersterfte, veel minder oorlog en geweld en leven veel meer mensen in een democratie. In 1938 was nog 70 procent van de wereldbevolking extreem arm, vandaag is dat 9 procent. Onze levensverwachting, wereldwijd, steeg van rond de 40 jaar in 1938 naar 72 jaar vandaag.

De slogan van World’s Best News is dan ook ‘Vandaag leven we veiliger, rijker, gezonder en langer dan ooit’. Dat betekent niet dat we een zorgeloze toekomst tegemoet gaan. Extreme armoede onder 9 procent van de wereldbevolking, verlies aan biodiversiteit en een veranderend klimaat blijven enorme uitdagingen. Echter ook in 1938 stootten wij broeikasgassen uit en hakten we tropische oerwouden om. Het verschil met vandaag is dat er toen niemand bij stil stond. Nooit eerder waren we ons zo bewust van de ellende die armoede veroorzaakt en van de kwetsbaarheid van onze natuur, het milieu en het klimaat. En nog nooit werd zoveel actie ondernomen om armoede te bestrijden en om de natuur, het milieu en het klimaat te beschermen. En dat alles gebeurde ondanks, of wellicht, dankzij de snelle bevolkingsgroei. Want mensen zijn meer dan monden die willen eten. Mensen zijn ook hersens die willen nadenken en handen die willen werken.

Plato maakte zich zorgen
De idee dat bevolkingsgroei per definitie negatief uitpakt, komen we al tegen bij Plato en Aristoteles, zo’n 2500 jaar geleden. Beide filosofen spraken al over ‘overbevolking’ en bepleitten strenge maatregelen om de groeiende bevolking in hun Griekse stadsstaten onder controle te houden. Rond het jaar 200 schreef de theoloog Tertullianus het volgende: ‘Overal zie je de krioelende mensenmassa’s. Nog nooit was de aarde zo volgebouwd. Onze aantallen zijn inmiddels zo belastend voor de wereld dat deze ons niet meer kan voeden.’ Op dat moment bestond de wereldbevolking uit 250 miljoen mensen. Inmiddels zijn we met dertig keer meer mensen, en is het leven van iedereen oneindig veel beter. En hoewel World’s Best News er niet van houdt om voorspellingen te doen, zien we weinig reden om aan te nemen dat we de problemen van vandaag niet op zullen lossen. Onze voorouders lukte dat toch ook?

Terug naar de vorige pagina

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten